Con số hành khách đi/đến Tân Sơn Nhất có bị thổi phồng?

Trước đây, chúng ta biết rằng con số hành khách đi và đến tại phi trường Tân Sơn Nhất (TSN) rất khác biệt giữa Cục hàng không VN (ACV) và Cục thống kê (GSO). Con số của ACV nói chung là cao hơn con số của GSO rất nhiều. Trả lời báo chí tại sao có sự chênh lệch giữa hai con số, ông cục trưởng Lại Xuân Thành nói:

"Cục Thống kê TP.HCM đã có văn bản chính thức đính chính về số liệu họ đã thông báo trước đây. Theo đó, cơ quan này lấy số liệu từ nguồn của Trung tâm điều hành Tân Sơn Nhất của Tổng Công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines); đó chỉ là số liệu hành khách thông qua Tân Sơn Nhất do Vietnam Airlines vận chuyển, chứ không phải là lưu lượng của cả CHK Tân Sơn Nhất" (1).

Thì ra, con số của Cục thống kê chỉ là số hành khách do Vietnam Airlines vận chuyển thôi, chứ không tính đến con số của các hãng hàng không khác. Nghe thì cũng có lí, nhưng hai câu hỏi đặt ra:

1. Chẳng lẽ Cục thống kê mà dở đến nổi không phân biệt được con số nào của Vietnam Airlines và con số nào là của hãng nước ngoài. 

2. Thống kê thực tế của năm 2005 và 2006 (2) cho thấy con số của ACV THẤP HƠN con số của Cục thống kê! Cụ thể là:

• Năm 2005: ACV báo cáo có 2.809 triệu khách, còn GSO là 7.104 triệu.
• Năm 2006: ACV báo cáo có 3.877 triệu khách, còn GSO là 7.247 triệu.

Nếu như ông Cục trưởng nói thì con số của ACV phải cao hơn GSO chứ, vì ông nói con số của ACV bao gồm tất cả các hãng máy bay, còn con số của GSO thì chỉ của Vietnam Airlines thôi.

Vậy thì ông cục trưởng lí giải sao khi con số thực tế đi ngược lại giải thích của ông?

====

(1) http://www.tienphong.vn/Kinh-Te/du-an-san-bay-long-thanh-duoc-ca-the-gioi-quan-tam-781880.tpo

(2) http://giaoduc.net.vn/Kinh-te/So-lieu-san-luong-hang-khong-san-bay-Tan-Son-Nhat-da-duoc-thoi-phong-post151896.gd

(3) Tôi ngạc nhiên là giới báo chí và ngay cả anh Nguyễn Thiện Tống dùng chữ "sản lượng" để chỉ số hành khách đi và đến TSN! Số hành khách đâu phải là sản lượng (production). Phi trường làm dịch vụ, thì làm sao sản xuất ra cái gì được? Mấy cách dùng chữ của VN càng ngày càng khó hiểu vì nó bị hành chính hoá một cách thô bạo.

(4) Xem thêm:
http://tuanvannguyen.blogspot.com.au/2014/10/xay-phi-truong-long-thanh-nhung-con-so.html

http://tuanvannguyen.blogspot.com.au/2014/11/du-phi-truong-long-thanh-tin-con-so-cua.html

Read More

Dự án phi trường Long Thành: tin con số của ai?

Báo cáo về dự án phi trường Long Thành được trình Quốc Hội có vài con số thú vị. Để biện minh cho lí do phải xây dựng phi trường Long Thành, các quan chức Bộ GTVT phải chứng minh rằng phi trường TSN đang sắp bị quá tải. Bản báo cáo trình QH cho biết phi trường TSN có công suất 25 triệu khách/năm, và theo báo cáo thì năm 2016 phi trường sẽ quá tải vì số khách sẽ hơn con số đó.

Nhưng có 2 con số: con số của Cục Thống Kê (GSO) và con số của tổng công ty cảng hàng không Việt Nam (ACV). Hai con số này rất khác nhau như tôi đã trình bày hôm nọ. Nói chung, số của ACV cao hơn số của GSO đến 80%! Vấn đề là tin vào con số nào.

Theo số liệu của ACV thì số hành khách TSN tiếp đón hàng năm từ 2007 đến 2013 là như sau:

2007: 10.3 triệu người 
2008: 11.7
2009: 12.5
2010: 15.0
2011: 16.7
2012: 17.5
2013: 20.0

Tính trung bình đơn giản, mỗi năm tăng khoảng 1.6 triệu khách. Chính xác, phương trình tiên lượng là: acv = 10006 + 1609*t (trong đó t = 0 là 2007, 1 là 2008, v.v.) Do đó, đến năm 2016 thì phương trình này dự báo sẽ có 26 triệu khách, tức hơn công suất (25 triệu).

Nhưng theo số liệu của Cục Thống Kê (GSO) thì rất khác, thấp hơn ACV nhiều. Số khách mà GSO báo cáo từ 2007 đến 2012 là như sau:

2007: 8.3 triệu người 
2008: 8.3
2009: 8.9
2010: 10.7 
2011: 9.4 
2012: 9.6

Với những số liệu trên, có thể tìm phương trình tuyến tính đơn giản là y = 8381 + 336*t (trong đó t = 0 là 2007, 1 là 2008, v.v.). Nói cách khác, theo GSO, số khách TSN tiếp nhận tăng khoảng 336 ngàn người mỗi năm. Nếu dự báo này đúng thì 30 năm sau, phi trường TSN vẫn chưa quá tải.

Vấn đề là tin vào con số nào? Theo số liệu của Cục thống kê mỗi chuyến bay có khoảng 123-130 hành khách. Còn theo ACV thì con số là 131-136 khách. Theo GSO năm 2012 TSN tiếp đón 76838 chuyến bay, còn theo ACV thì con số là 131710, cao hơn con số của GSO 71%!

Thật khó tin khi hai con số của hai cơ quan Nhà nước mà lại chênh lệch quá xa như thế. Sự chênh lệch này có ý nghĩa quan trọng, vì nó có thể quyết định vận mệnh của sân bay Long Thành, thậm chí vận mệnh quốc gia. (Nhớ vu vơ ngày xưa khi vương quốc Khmer xây xong đền Angkor là kinh tế kiệt quệ và suy sụp luôn vì tiêu quá nhiều tiền).

Nếu tin con số của ACV thì việc xây phi trường Long Thành là có lí do. Còn nếu tin vào con số của GSO thì các đại biểu Quốc Hội nên bấm nút "KHÔNG". Nói gì thì nói, trong điều kiện nợ công chồng chất hay đang/đã ở mức nguy hiểm như hiện nay thì việc đầu tư 18.7 tỉ USD (chủ yếu là vay nước ngoài) cho phi trường Long Thành thật là khó chấp nhận được.

Dĩ nhiên, chúng ta chỉ bàn cho vui thôi, chứ QH hay cấp trên nữa có thể đã quyết định xây phi trường Long Thành từ lâu rồi.

====

Bạn nào thích "play" với R, đây là vài codes để thử: 
# Số liệu của ACV
acv=c(10287, 11726, 12503, 15056, 16699, 17538, 20035)
year=(2007:2013)-2007
summary(lm(acv~year))

# Số liệu của GSO 
gso=c(8315, 8309, 8947, 10686, 9418, 9655)
year=(2007:2012)-2007
summary(lm(gso~year))

Ghi thêm:

1. Phi trường TSN hiện có 2 đường băng: đường phía bắc dài 3200 x 45m; đường phía Nam dài 3800 x 45m. Phi trường Hồng Kông cũng chỉ có 2 đường băng dài 3800 x 45m. Phi trường Hồng Kông đón 87 triệu hành khách/năm (1).

2. Ông Lại Xuân Thanh, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam cho biết: “Sân bay Tân Sơn Nhất chỉ có thể tiếp nhận 29 chuyến bay đi đến/giờ, trong khi thực tế hiện nay đã có lúc phải tiếp nhận gần 34 chuyến” (1).

Như vậy, mỗi năm TSN có công suất 365x24x29 = 254040 chuyến cất cánh và hạ cánh. Mỗi chuyến bay đến có khoảng 130 hành khách (số liệu hiện nay), vậy mỗi năm TSN có thể process ~33 triệu khách?

(1) http://giaoduc.net.vn/gdvn-post151559.gd

Read More